Giáo xứ HOÀ CƯỜNG

Giáo hạt:

Đà Nẵng

Bổn mạng:

Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời

Kính ngày:

15/8

Thành lập năm:

1958

Số giáo dân:

568

Cha quản xứ:

Phanxicô Xaviê Nguyễn Ngọc HIẾN

Cha phó xứ:

không

Địa chỉ:

150 Nguyễn Hữu Thọ, Q. Hải Châu, Tp. Đà Nẵng

Điện thoại:

0511 3618686

Giờ lễ Chúa Nhật:

Sáng: 6h000

Chiều: 17h00

Giờ lễ ngày trong tuần:

Chiều: 18h00

Các họ lẻ:

không

Lược Sử

I/ HÌNH THÀNH

Trên những gò đất cao nhấp nhô liên tiếp nhau, lau sậy đan xen dày kín, thỉnh thoảng những cơn gió tạt qua mang theo hơi nóng của nắng và hương nồng của cỏ. Vùng đất cao khô cứng và dày lau sậy này, tưởng chừng như lụt chẳng đến được nơi, bỗng một ngày nắng ấm reo vui, êm dịu tiết trời và bình minh thức giấc, chào đón những con người đầu tiên đặt chân lên vùng đất này (xưa là vùng đất Duy Tân Liên Trì Nam, nay là Hoà Cường)... Đó là những người ngoài Bắc di cư vào (1954), cộng với những người công giáo từ trong Nam đến lập nghiệp ở đây. Gia đình họ phần đông thuộc lính trung đoàn 5, trung đoàn 6. Họ cần mẫn vạch lùm lách tìm lối đi, họ chăm chỉ cuốc từng mảnh đất khô cứng, họ nhẫn nại phá đồi hoang cho bằng phẳng dựng nhà để ở. Thoạt đầu là những căn nhà đơn sơ dựng tạm bằng mọi vật liệu có sẵn như tranh, tôn, ván v...v.... Họ là những người sống đạo rất sốt sắng, ngay từ những ngày đầu họ đã cùng nhau nhóm họp để đọc kinh sớm tối

Năm 1958, vì nhu cầu thiêng liêng của giáo dân đang sống tại vùng đất này, Đức Giám Mục Giáo Phận Đà Nẵng bổ nhiệm Cha Phêrô Phan Văn Hiển làm quản xứ. Vị linh mục tiên khởi này đã cùng một số giáo dân ở đây mua khu vườn của người ta, dựng nên Nhà thờ và ngôi trường lợp tôn, ghép ván, nền xi măng. Đây chính là thời điểm đánh dấu khai sinh Giáo xứ Hoà Cường.

Dù còn thiếu thốn và nghèo khó, Cha Hiển vẫn luôn chu toàn sứ mệnh chăm lo đời sống tâm linh của con chiên. Phụ giúp Cha lúc đó có cụ Tạc, cụ Thường làm ông Trùm, ông Quản. Qua 12 năm mục vụ, Cha Hiển thành lập được hội NỮ ĐOÀN BÁC ÁI, rửa tội trên 150 người và cắt đặt Ban Đại Diện giáo dân.

II/ HƯNG THỊNH VÀ PHÁT TRIỂN

v Năm 1970, Cha già Hiển về Toà Giám Mục, Cha Dôminicô Nguyễn Ngọc Giác được bề trên sai đến coi sóc giáo dân (Cha Giác là tuyên uý không quân). Thời gian này, giáo dân rất đông, toàn là người có đạo Bắc 54, người lương rất ít. Chính vì thế, mà nơi này còn có thêm một tên gọi quen thuộc với dân địa phương đó là khu Chợ Bắc (vì toàn dân Bắc 54).

Một năm sau, Cha Giác cho xây dựng lại Nhà thờ mới khang trang: lợp ngói, tường xây và nền xi măng. Trường học được xây lại có tên là Trường Thánh Giuse, gồm 2 tầng có 8 phòng học. Cha mời các Sơ Dòng Kim Đôi Huế về ở hẳn và lo việc dạy dỗ cho các em. Tất cả các em đều về học ở đây không phân biệt lương giáo.

Năm 1974, Cha đưa một số giáo dân, trong đó có các ông Trùm, ông Quản di dân lập ấp ở Lâm Đồng.

Qua 4 năm mục vụ, nhờ sự đóng góp mạnh mẽ tinh thần lẫn vật chất của chủ chăn và đàn chiên, Giáo xứ phát triển nhiều mặt, Cha rửa tội trên 150 người, thành lập Đội Hùng Tâm Dũng Chí sinh hoạt rất hùng mạnh.

Giúp việc cho Cha có ông Xếp Khoan, ông Vị. Bà Khảm, bà Chức lo việc ăn uống cho Cha và các Cha khách. Bà Hảo thì tập múa, dâng hoa, bà Quản xướng và dạy kinh Bổn. Các cuộc rước kiệu ĐỨC MẸ và đọc kinh tại các gia đình vẫn tổ chức thường xuyên. Cái hay của giáo xứ bấy giờ là hương đồng cỏ nội, trang trí các ngày lễ trọng Chúa nhật và dâng hoa đều là “chân chất hương quê”. Mọi thành phần tham gia đều bỏ công sức đi tìm và hái đủ loại hoa, màu hoa chứ không sẵn hoa mua ở chợ như bây giờ. Thế mới hay, hoa không chọn nơi đẹp đến ở, mà nơi nào có hoa nơi ấy đẹp cách lạ lùng, tự nhiên, làm say đắm lòng người.

III/ THỬ THÁCH

        v Năm 1974, tình hình đất nước “rộn ràng”, Cha Giác  đem theo một số đông giáo dân (trong đó có cả ông Trùm, ông Quản) di dân lập ấp ở Lâm Đồng.

Trước hoàn cảnh Giáo xứ trống chủ chăn, Đức Giám Mục Giáo Phận sai phái Cha Phêrô Tống Kiên Hùng đến đây coi sóc số ít giáo dân còn lại.

Sau biến cố năm 1975, nhà thờ đóng cửa vì hoàn cảnh xã hội mới, chỉ mở cửa mỗi ngày Chúa Nhật. Ở đây, Cha chỉ được làm lễ và sinh hoạt với các em giáo lý. Lúc này, Cha cắt đặt lại Hội Đồng Giáo Xứ : ông Chức (Chủ tịch), ông Khiết, ông Cảnh, ông Xuân…

 Quản xứ Hoà Cường, Cha rửa tội thêm 50 người, ban bí tích Thêm Sức cho 40 người.

Do nhu cầu Giáo Dục, ngày 20/9/1975 Cha Hùng đã cho chính quyền mượn 4 phòng học (tầng trệt) để dạy học. Trường thánh Giuse đổi tên thành Trường tiểu học Nguyễn Du (cơ sở 2). Nơi ở và cơ sở dạy trẻ của các Sơ Kim Đôi giải tán.

Thời gian này, Cha gặp rất nhiều khó khăn trong mục vụ. Bị bắt buộc, Cha Hùng đành rời xa giáo xứ. Nhà thờ hoang vắng, buồn tênh, không có thánh lễ, cũng không có câu kinh tiếng nguyện, những giáo dân còn ở lại thấy trống trải, cô đơn, chỉ còn nhớ về một thời đông đúc, rộn ràng các sinh hoạt đạo đức. Ngôi Nhà thờ trở nên vắng lặng nhỏ bé hơn, lẻ loi đứng buồn rầu nhớ từng con người xưa cũ...

Phải mất một thời gian lâu sau đó, mới có các cha trong Địa Phận được phái đến giúp giáo xứ vào ngày Chúa Nhật và ban các bí tích như Cha Giuse Ngô Đình Chính, Cha Bênađô Phan Văn Hoàng, Cha Alexis Lê Trung Hậu, Cha Phaolô Nguyễn Bình Tĩnh, Cha Phêrô Nguyễn Lân Mẫn, Cha Antôn Trần Văn Trường.

Lúc này chẳng còn ban Đại diện giáo dân, nhưng một số người tâm huyết với Nhà thờ vẫn còn làm việc như ông Lành (Chủ Tịch), ông Thế, ông Công, ông Cầm, ông Kim, ông Mông, ông Nhơn, anh Khanh… Những người nhiệt thành này lo sổ sách và các việc nhà thờ. Họ rất vất vả vì phải chạy xin từng nơi, trong các dịp Đại lễ cũng như trong mục vụ các Bí Tích, phải đưa đón các Cha khách liên tục.

     Giúp mục vụ trong thời gian khó khăn này, có Thầy Fx Lưu Văn Hoàng (nay là cha quản xứ Gia Phước), thầy Sa, chị Vang, anh Trí… cùng đội ngũ anh chị em ở Giáo xứ Thanh Đức và Giáo xứ Chính Tòa đã đóng góp công sức rất nhiều trong sinh hoạt như dạy giáo lý, tập hát và tập múa cho các em.

IV/ ĐỔI MỚI VÀ ĐI LÊN

        v Năm 1990, tình hình đất nước đổi mới. Sau những năm tháng dài không có chủ chăn, Đức Giám Mục Giáo Phận bổ nhiệm Cha André Tôn Thất Phái làm quản xứ. Ban Đại Diện giáo dân lâm thời được đặt ra để làm việc với Cha. Cha cùng giáo dân sửa lại tường rào Nhà thờ, đóng thêm bàn ghế, sửa sang nhà Chúa thêm khang trang. Giáo xứ ổn định và trở lại nề nếp sinh họat như xưa.

Năm 1994, Cha bầu lại ban Đại diện giáo dân chính thức. Ông Vũ Minh Hiếu làm chủ tịch. Cha chia Giáo xứ thành 2 Giáo khóm: Khuê Trung và Hoà Cường, mỗi Giáo khóm đều có Khóm Trưởng và Phó. Cha thành lập ca đoàn Cécilia (nay là ca đoàn Kitô Vua), ban Lễ sinh và mở các lớp Giáo lý. Cha xin Dòng Thánh Phaolô Đà Nẵng cho 2 Sơ đến giúp Giáo xứ là Sơ Tin, Sơ Phi, mỗi sáng Chúa Nhật và hai buổi trong tuần, các Sơ dạy Giáo lý và tập hát cho các em. Tuy vậy, việc dạy và học Giáo lý gặp nhiều khó khăn về trường lớp, không có lớp các em phải học trong Nhà thờ, ngoài sân hoặc dưới gốc cây. Còn Trường cơ sở Nguyễn Du thì gây bất tiện ồn ào cho giáo dân đang tham dự Thánh Lễ hoặc cầu nguyện, đọc kinh, cao điểm là giờ các học sinh ra chơi và tan học.

Năm 1995, với sự cộng tác của một kiến trúc sư người Công giáo, Cha kêu gọi giáo dân đóng góp công của để làm mới lại Nhà Thờ.

Năm 1996 là năm quan trọng, Cha và toàn bộ giáo dân đặt trọng tâm vào việc khởi công xây dựng Nhà thờ mới.

Ngày 15/8/1997 (Lễ Đức Mẹ Hồn Xác lên Trời) được chọn là ngày Bổn Mạng của Giáo xứ và là ngày Khánh Thành Nhà thờ mới. Nhà thờ Hoà Cường mới kiến trúc không tân kỳ, nhưng vươn lên xinh xắn có diện tích 240m^2­­­, cao10m, một tháp chuông cao 12,5m rung lên từng hồi kiêu hãnh. Đức Giám Mục vì lý do sức khoẻ không đến được, đã cử Cha Tổng Đại Diện Antôn Trần Văn Trường thay mặt, cắt băng khánh thành. Ngoài ra còn có quý Cha khách về dâng lễ đồng tế và đông đảo bà con giáo dân vui mừng tạ ơn Thiên Chúa đã quan phòng.

Thời gian Cha Phái quản xứ, Giáo xứ phồn thịnh, đông đúc và vui vẻ hẳn lên. Cha đặc biệt quan tâm đến người nghèo và trẻ em không phân biệt lương giáo. Cha cho vài em trong Giáo xứ học đàn ở trường Thánh Tâm (dòng Phaolô Đà Nẵng) để sau này giúp Giáo xứ. Ngoài ra còn phát quà cho người nghèo vào mỗi dịp lễ như Giáng Sinh, Tết… Cùng phụ giúp Cha còn có ông Hiếu (Chủ Tịch), ông Thưởng, ông Tuấn (phó Chủ Tịch), bà Hường (thủ quỹ), ông Vinh, anh Vinh, chị Lệ (phụng vụ)… Các Sơ dòng Phaolô Đà Nẵng cũng góp công rất tích cực như Sơ Tâm, Sơ Bích, Sơ Chiêu, Sơ Huê… kiêm nhiệm hết các việc như tập múa, cắm hoa, soạn và hướng dẫn nghi thức đi Đàng Thánh Giá, Chầu Thánh Thể v…v…

Con số giáo dân lúc này khoảng 220 người, Cha Phái Rửa tội cho 115 người, ban Bí Tích Thêm Sức 58 người, ban Bí Tích Hôn Phối cho 31 đôi.

v Ngày 10/4/2001 Cha Giuse Ngô Đình Chính được bổ nhiệm thay thế Cha Phái (về hưu). Nhận xứ chẳng bao lâu Cha phải đương đầu với những khó khăn mới phát sinh. Cùng gánh vác với cha trong giai đoạn khó khăn này có ông Văn, chị Tuyết, anh Thắng, chị Lệ…

Do chỉnh trang lại đô thị nên giáo dân phải di dời nhà cửa, số còn ở lại thì do đường sá quy hoạch ngổn ngang, lồi lõm, gồ ghề, đoạn đường ngay mặt tiền Nhà Thờ cũng bị ảnh hưởng nặng nề, gây khó đi, nên giáo dân tiện đâu đi đó, nhất là giáo khóm Khuê Trung, đường đi rất khó khăn, chỉ cần mưa một buổi là họ phải đi bằng đò… Lễ thường ngày trở nên vắng dần giáo dân, chỉ có vài người, hôm nào đông nhất thì được hơn 10 người. Họ chỉ tham dự Thánh Lễ vào mỗi Chúa Nhật mà thôi…     

Cùng thời gian này, xảy ra việc tranh chấp đất Trường Nguyễn Du giữa giáo dân Giáo xứ Hoà Cường và Trường tiểu học Nguyễn Du.

v Ngày 11/4/2005, Đức Giám Mục Giáo Phận Đà Nẵng Phaolô Tịnh Nguyễn Bình Tĩnh bổ nhiệm Cha Phanxicô Xaviê Nguyễn Ngọc Hiến về quản xứ. Nhận xứ với những khó khăn trăm bề trước mắt, Cha đã hăng hái bắt tay vào việc.

Ngay ngày đầu Cha cho sửa sang lại nhà xứ đã xuống cấp cho sạch sẽ tươm tất, có nơi làm việc và tiếp đón giáo dân khi cần. Cha cho đập bỏ hai bức tường ngăn nhà xứ và Nhà thờ, sửa lại khuôn viên và làm lại cổng mới, sửa chữa lại 8 phòng học, đóng bàn ghế học sinh…

     Tháng 5/2005 Cha chính thức bổ nhiệm Ban Đại Diện Hội Đồng Giáo xứ và ra mắt giáo dân, gồm 12 vị:

Anh Giuse Tống Viết Báu (Chủ Tịch)

Chị Maria Trần Thị Năm (Phó Chủ Tịch)

Anh Ph. Xaviê Hà Thúc Dũng (Phó Chủ Tịch)

Chị Anê Nguyễn Thị Ánh Tuyết (Thư ký)

Anh Giuse Đỗ Đức Thắng (Thủ Quỹ)

Chị Mátta Trần Thị Hường (Giáo khóm I)

Ông Philipphê Lê Văn Hùng (Giáo khóm II)

Ông Gioan Phùng Đức Huy (Gia Trưởng)

Chị Têrêxa Trần Thị Ngọc Anh (Mẹ Gia Đình)

Anh Gioan Baotixita Trần Thành (Thanh Niên)

Chị Anê Trần Thị Mỹ Lệ (Thiếu nhi, Giáo lý)

Anh Mátthia Ngô Minh Hoàng (Ca đoàn)

Chọn đúng người, giao đúng việc, họ trở nên cánh tay đắc lực của Cha. Các đoàn thể, các giới cũng lần lượt ra đời như hội Legio (tái thành lập), các lớp Giáo lý (tái thành lập), Lễ sinh (tái thành lập), giới Hiền Mẫu, giới Người Cha, ban Bác ái Xã Hội, ban Trợ Tang, hội Bác ái Vinh Sơn, nhóm Tác Nhân Tin Mừng, Giới trẻ, Ca đoàn Thánh Thể (Thiếu niên), Ca đoàn nhỏ, Ca đoàn Monica (mẹ chị), lớp học đàn organ….

Mỗi sinh hoạt hội đoàn, giới, ban đều có phòng khang trang sạch sẽ. Các em không còn học ngoài trời hay dưới gốc cây nữa… Các ban, ngành, hội đoàn làm việc rất có tổ chức và cơ cấu chặt chẽ, thường họp định kỳ để báo cáo công việc đã làm và lên kế hoạch cho công việc sắp đến.

Sinh hoạt đạo đức ngày càng đi lên, mọi gia đình ở đây đã ổn định, dân các nơi khác về cũng nhiều. Đất lành chim đậu, giáo dân đi lễ ngày thường tăng dần. Chúa Nhật có hai thánh lễ và lúc nào giáo dân cũng ngồi tràn ra sân Nhà Thờ. Chầu Thánh Thể mỗi thứ năm đầu tháng (do các giới thay nhau phụ trách). Tổ chức tập trung đọc kinh tối tại các gia đình ban tối tháng Hoa và tháng Mân Côi, các ngày kỵ giỗ, cầu hồn, đám tang, cầu cho các bệnh nhân…

Tưởng chừng như vùng đất ngủ mê đến khô cằn mất sự sống, sau những tiếng gọi mạnh mẽ đã thức dậy vươn mình. Cha cho xây thêm Đền Đức Mẹ để có nơi tôn kính và kinh nguyện. Đền Mẹ được xây trên khuôn viên phía sau Nhà Thờ với diện tích 50m², tượng Mẹ cao1m40, được đặt trên bệ cao 1m20, chung quanh Đền Mẹ trồng cây cảnh và một vườn lá hoa dùng để cắm hoa. Khung cảnh và sự yên tĩnh nơi đây làm ấm lòng những ai chạy đến cùng Mẹ, và cũng từ nơi này, ơn lành của Chúa qua tay Mẹ cũng tuôn trào như mưa.

Thứ Bảy, ngày 6/5/2005 (nhân dịp khai mạc tháng hoa Mẹ), lễ Khánh Thành Đền Mẹ và Tạ ơn đã được cử hành trọng thể.

Ngày 1/10/2006, cơn bão số 6 Xangshane tràn về hung hăng và dữ tợn trên đất Quãng Đà, gây thiệt hại về người và của, Giáo Xứ Hoà Cường cũng cùng chung cảnh ngộ. Sau những gì xây dựng, nhà xứ và cả trường học (trên lầu) bị dỡ tung hết mái. Bờ tường chung quanh Đài Mẹ bị sập đổ.

Ơn Chúa và Mẹ Maria lại ban dồi dào, bù trừ cho những mất mát, thiệt hại. Từ hai bàn tay trắng tưởng chừng như phải bỏ mặc, nay Chúa lại cho dư ra nhờ những bàn tay nhân ái và tấm lòng rộng mở gần xa. Nhà xứ được lợp lại thành một mái, các phòng học cũng được lợp và sửa sang lại.

Cũng trong dịp này, được sự đồng thuận giữa chính quyền Thành phố và giáo xứ, sau khi cắt đi một góc trường học để đặt ống nước và làm vĩa hè đường Nguyễn Hữu Thọ, Cha cho mở thêm một cửa lớn, tạo thêm một mặt tiền quay ra đại lộ 36m. Trên nóc nhà trường, giữa hai mái vòm cong giao nhau là một cây Thánh Giá thẳng đứng, đơn giản mà uy nghi, xác định quyền sở hữu đất của giáo xứ Hòa Cường.

Đêm giáng sinh 24 tháng 12 năm 2006, một chương trình canh thức và Thánh Lễ được cử hành trọng thể, được tổ chức ngoài trời lần đầu tiên, long trọng và hoành tráng tại Lễ đài trước Đền Đức Mẹ, với đông đảo bà con giáo dân và cả người lương tham dự, trong tâm tình tạ ơn Thiên Chúa và Mẹ Maria.